4. Các lợi ích khi quản lý nhân sự đa thế hệ hiệu quả
Trong bối cảnh hiện nay, lực lượng lao động đa thế hệ đang trở thành một yếu tố quan trọng giúp các tổ chức nâng cao hiệu quả công việc và đạt được sự phát triển bền vững. Quản lý nhân sự đa thế hệ không chỉ là việc hòa hợp các phong cách làm việc khác nhau mà còn là cơ hội để khai thác sự sáng tạo và kinh nghiệm từ các thế hệ khác nhau. Cùng HBR khám phá những chiến lược quản lý hiệu quả để khai thác tối đa tiềm năng của lực lượng lao động đa thế hệ.
Điểm qua những nội dung chính của bài:
Thách thức khi quản lý nhân sự đa thế hệ: Phong cách giao tiếp khác biệt, quyền tự chủ, sự giám sát và các cuộc họp dài.
Chiến lược quản lý nhân sự đa thế hệ hiệu quả: Đưa ra các chiến lược quản lý hiệu quả cho từng thế hệ trong lực lượng lao động, từ việc tôn vinh Baby Boomers cho đến phát triển Gen Z.
Các lợi ích khi quản lý nhân sự đa thế hệ hiệu quả: Tăng cường sáng tạo, mở rộng nguồn nhân lực đến việc tạo ra một môi trường làm việc hài hòa và gắn kết.
1. Lực lượng lao động đa thế hệ là gì?
Lực lượng lao động đa thế hệ bao gồm những cá nhân đến từ các thế hệ khác nhau, tạo nên sự phong phú về độ tuổi trong môi trường làm việc. Với tuổi thọ trung bình ngày càng tăng, nhiều người đã vượt qua độ tuổi nghỉ hưu truyền thống nhưng vẫn lựa chọn tiếp tục công việc. Điều này dẫn đến sự đa dạng về độ tuổi trong các tổ chức ngày càng phổ biến. Trong một số công ty hiện nay, các nhân viên có thể làm việc cùng nhau dù cách nhau đến 2 hoặc 3 thế hệ.
Lực lượng lao động đa thế hệ là gì?
Ở Việt Nam, các thế hệ chính trong lực lượng lao động bao gồm:
Baby Boomers: Sinh từ năm 1946 đến 1964
Thế hệ X: Sinh từ năm 1965 đến 1980
Thế hệ Y (Millennials): Sinh từ năm 1981 đến 1996
Thế hệ Z: Sinh từ năm 1997 đến 2012
4 thế hệ chính trong lực lượng lao động
Sự có mặt của các thế hệ khác nhau trong cùng một tổ chức không chỉ mở rộng nguồn nhân lực mà còn mang đến sự đa dạng trong tư duy và cách tiếp cận công việc. Tuy nhiên, nhiều nhà quản lý nhân sự vẫn chưa khai thác hết tiềm năng này. Vì vậy, trong quá trình xây dựng chiến lược quản lý nhân sự, các doanh nghiệp cần xem xét tất cả các nhóm tuổi để tìm ra những phương pháp tối ưu nhằm thu hút, duy trì và phát triển nhân viên ở các giai đoạn khác nhau của cuộc sống.
2. Thách thức khi quản lý nhân sự đa thế hệ
Quản lý nhân sự đa thế hệ đem lại nhiều lợi ích nhưng cũng không thiếu thách thức. Sự khác biệt giữa các thế hệ trong phong cách giao tiếp, kỳ vọng công việc, cách tiếp nhận sự chỉ đạo và quản lý có thể gây ra xung đột và làm giảm hiệu quả công việc. Dưới đây là 6 thách thức cụ thể được đưa ra theo số liệu nghiên cứu của Talentnet Việt Nam:
Phong cách giao tiếp khác biệt
Sự nhạy cảm với việc bị yêu cầu thể hiện bản thân
Quyền tự chủ và sự giám sát
Khó khăn với các cuộc họp dài và thiếu mục đích
Xung đột về cách hướng dẫn và chỉ đạo
Sự tập trung vào kết quả và công việc vặt
Thách thức khi quản lý nhân sự đa thế hệ
1 - Phong cách giao tiếp khác biệt
Việc bị nhận xét hay góp ý công khai trước tập thể luôn khiến các thế hệ cảm thấy không thoải mái, đặc biệt là đối với nhân viên trẻ. Theo khảo sát, hơn 45% Gen Z và 41% Gen Y cảm thấy khó chịu khi bị đánh giá trước mọi người, điều này gây ra một cản trở lớn trong việc duy trì môi trường giao tiếp cởi mở và xây dựng niềm tin trong tổ chức.
2 - Sự nhạy cảm với việc bị yêu cầu thể hiện bản thân
Hơn 50% Gen Z và Millennials không thích bị yêu cầu thể hiện bản thân trong những tình huống như “biểu diễn tài năng” khi onboarding hoặc trong các buổi giới thiệu sản phẩm. Việc yêu cầu nhân viên trẻ thể hiện bản thân quá mức có thể dẫn đến sự không hài lòng và thiếu động lực.
3 - Quyền tự chủ và sự giám sát
Gen Z và các thế hệ trẻ thường cảm thấy việc bị giám sát chặt chẽ là thiếu tin tưởng, trong khi Gen X lại cho rằng giám sát là một phần bình thường trong công việc. 37% Gen Z không thích ngồi ở vị trí mà quản lý có thể nhìn thấy màn hình làm việc của họ, điều này chỉ ra sự khác biệt lớn trong quan niệm về quyền tự chủ và cách thức giám sát.
4 - Khó khăn với các cuộc họp dài và thiếu mục đích
Tỷ lệ Gen X khó chịu với các cuộc họp kéo dài mà không có mục đích rõ ràng gấp đôi so với Gen Z. Gần 1/3 nhân viên ở mọi thế hệ đều cảm thấy kiệt sức khi phải tham gia các cuộc họp không có mục tiêu rõ ràng. Điều này yêu cầu các nhà quản lý cần phải tối ưu hóa các cuộc họp và làm việc nhóm để tránh lãng phí thời gian và nâng cao hiệu quả công việc.
5 - Xung đột về cách hướng dẫn và chỉ đạo
34% Millennials cảm thấy khó chịu khi quản lý sửa lỗi trực tiếp, họ mong muốn có cơ hội tự sửa sai thay vì bị chỉ đạo ngay lập tức. Điều này đòi hỏi các nhà lãnh đạo cần điều chỉnh phương pháp hướng dẫn sao cho phù hợp với từng thế hệ, khuyến khích sự độc lập nhưng vẫn đảm bảo sự hỗ trợ khi cần thiết.
6 - Sự tập trung vào kết quả và công việc vặt
Gần 1/3 nhân viên từ mọi thế hệ đều cảm thấy mệt mỏi khi phải làm những công việc vặt. Cùng với đó, tỷ lệ Gen X không chịu nổi các cuộc họp kéo dài không rõ ràng gần gấp đôi so với Gen Z. Điều này chỉ ra rằng việc quản lý hiệu quả các nhiệm vụ cụ thể và tối ưu hóa công việc là rất quan trọng để giữ cho đội ngũ luôn có động lực và đạt hiệu suất cao.
3. Chiến lược quản lý nhân sự đa thế hệ hiệu quả
Quản lý nhân sự đa thế hệ không chỉ là một thử thách, mà còn là cơ hội lớn để các tổ chức phát triển mạnh mẽ. Để tối đa hóa hiệu quả công việc và duy trì một môi trường làm việc hòa hợp, các nhà quản lý cần xây dựng chiến lược phù hợp với từng thế hệ trong tổ chức.
Dưới đây là các chiến lược quản trị thích ứng cho từng thế hệ:
Tôn vinh thế hệ Baby Boomers
Trao quyền cho Millennials
Công nhận giá trị của Gen X
Phát triển Gen Z
Chiến lược quản lý nhân sự đa thế hệ hiệu quả
3.1. Tôn vinh thế hệ Baby Boomers
Thế hệ Baby Boomers mang đến kinh nghiệm vô giá và tầm nhìn chiến lược sâu sắc, đặc biệt là trong các quyết định chiến lược và quá trình ra quyết định trong các dự án kinh doanh. Để khai thác tối đa giá trị này, các nhà quản lý có thể áp dụng các chiến lược sau:
Kết nối kinh nghiệm với kết quả kinh doanh: Các nhà quản lý cần tận dụng kinh nghiệm của Baby Boomers để giúp hướng dẫn các chiến lược và quá trình ra quyết định trong các dự án kinh doanh. Họ có thể đóng vai trò cố vấn trong các quyết định chiến lược lớn và quan trọng.
Ghi nhận công lao và trao vai trò cố vấn: Thế hệ Baby Boomers có thể không còn tham gia trực tiếp vào các công việc hàng ngày, nhưng họ có thể đảm nhận vai trò cố vấn, chia sẻ kinh nghiệm và kiến thức trong các chương trình mentoring hoặc các hội thảo. Việc ghi nhận công lao của họ và tạo cơ hội để họ chia sẻ sẽ giúp phát huy tối đa giá trị này.
Cung cấp lựa chọn phát triển linh hoạt: Các tổ chức có thể cung cấp các lựa chọn phát triển nghề nghiệp linh hoạt cho Baby Boomers, chẳng hạn như các công việc bán thời gian, tư vấn sau khi nghỉ hưu hoặc các vai trò cố vấn. Điều này giúp họ tiếp tục đóng góp mà không phải chịu áp lực công việc nặng nhọc.
Xây dựng các cơ hội kết nối giữa các thế hệ: Tạo ra các không gian và cơ hội để Baby Boomers chia sẻ kinh nghiệm với các thế hệ trẻ. Việc tạo ra các cuộc trò chuyện giữa các thế hệ trong tổ chức giúp xây dựng cầu nối và thúc đẩy sự hợp tác liên thế hệ.
Tôn vinh thế hệ Baby Boomers
3.2. Trao quyền cho Millennials
Millennials là thế hệ chủ yếu đang tham gia vào lực lượng lao động, và họ có những kỳ vọng rất khác biệt về công việc và cuộc sống. Để quản lý hiệu quả thế hệ này, các nhà quản lý có thể áp dụng các chiến lược sau:
Khuyến khích sự cân bằng công việc-cuộc sống: Millennials coi trọng sự linh hoạt trong công việc, đặc biệt là khả năng làm việc từ xa và có giờ làm việc linh hoạt. Các tổ chức cần tạo điều kiện cho nhân viên có thể cân bằng giữa công việc và đời sống cá nhân bằng cách triển khai chính sách làm việc từ xa, giảm khối lượng công việc vào cuối tuần và các hoạt động ngoài giờ.
Trao quyền tự chủ và giảm thiểu sự giám sát: Millennials muốn có quyền tự quyết trong công việc và giảm bớt sự can thiệp từ người quản lý. Các nhà lãnh đạo nên tạo ra không gian cho họ tự phát triển và đóng góp sáng tạo, đồng thời chỉ can thiệp khi thực sự cần thiết.
Kết nối công việc với sứ mệnh của công ty: Millennials mong muốn công việc của họ phải có ý nghĩa và đóng góp vào mục tiêu lớn hơn của công ty. Các nhà quản lý có thể kết nối công việc hàng ngày của họ với sứ mệnh của công ty, giúp họ cảm thấy công việc mang lại giá trị lớn hơn và có tác động tích cực đến xã hội.
Tạo cơ hội học hỏi và phát triển kỹ năng: Millennials yêu thích việc học hỏi và phát triển kỹ năng mới. Các chương trình đào tạo nội bộ và cơ hội tham gia các khóa học ngoại khóa giúp họ nâng cao kỹ năng sẽ thúc đẩy họ cống hiến và phát triển lâu dài.
Khuyến khích sáng tạo và thử nghiệm: Thế hệ Millennials đánh giá cao việc có cơ hội thử nghiệm và sáng tạo trong công việc. Khuyến khích họ tham gia vào các dự án thử nghiệm hoặc đổi mới sẽ giúp nâng cao tinh thần sáng tạo và sự chủ động trong công việc.
Trao quyền cho Millennials
3.3. Công nhận giá trị của Gen X
Gen X là thế hệ độc lập và tự chủ, họ đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển của doanh nghiệp. Để giữ chân và phát huy tối đa tiềm năng của họ, các nhà quản lý cần:
Công khai ghi nhận thành quả và cống hiến: Gen X đánh giá cao sự công nhận đối với những đóng góp của họ. Các nhà quản lý cần thường xuyên công nhận thành quả công việc của họ, đặc biệt là trong các dự án quan trọng và chiến lược. Việc công nhận công khai sẽ giúp tăng cường sự gắn kết của họ với tổ chức.
Tăng cường sự tập trung vào kết quả: Gen X thích sự rõ ràng và tập trung vào kết quả. Việc giảm thiểu các cuộc họp không cần thiết và trao quyền tự quyết trong công việc sẽ giúp họ phát huy tối đa hiệu quả làm việc và duy trì năng suất.
Giảm các cuộc họp không cần thiết: Gen X không thích tham gia vào các cuộc họp dài mà không có mục tiêu rõ ràng. Tổ chức các cuộc họp hiệu quả, tập trung vào kết quả sẽ giúp giảm bớt căng thẳng và tăng cường sự hiệu quả công việc.
Cung cấp công cụ và môi trường làm việc độc lập: Để tối ưu hóa hiệu quả làm việc của Gen X, các nhà quản lý nên tạo ra môi trường làm việc tự chủ, cung cấp công cụ và phần mềm hỗ trợ công việc độc lập mà không cần giám sát quá chặt chẽ.
Công nhận giá trị của Gen X
3.4. Phát triển Gen Z
Gen Z, thế hệ trẻ mới gia nhập lực lượng lao động, có những kỳ vọng rất rõ ràng và mong muốn phát triển nhanh chóng trong công việc. Để hỗ trợ sự phát triển của Gen Z, các nhà quản lý có thể áp dụng các chiến lược sau:
Lộ trình thăng tiến sự nghiệp rõ ràng: Gen Z mong muốn sự phát triển nghề nghiệp nhanh chóng. Các nhà quản lý cần xây dựng một lộ trình thăng tiến rõ ràng và minh bạch, giúp họ thấy được cơ hội phát triển trong tương lai gần.
Đào tạo cá nhân hóa: Gen Z đánh giá cao các chương trình đào tạo phù hợp với nhu cầu cá nhân. Các tổ chức cần cung cấp các khóa đào tạo chuyên môn, kỹ năng mềm, và hỗ trợ phát triển kỹ năng lãnh đạo cho thế hệ này.
Hỗ trợ dẫn dắt dự án: Gen Z mong muốn có cơ hội tham gia vào các dự án quan trọng và lãnh đạo nhóm. Việc trao quyền cho họ tham gia vào các dự án sẽ giúp họ phát triển kỹ năng quản lý và xây dựng mối quan hệ chặt chẽ với các đồng nghiệp khác.
Ưu tiên sức khỏe toàn diện: Gen Z coi trọng sức khỏe thể chất và tinh thần. Các tổ chức nên cung cấp các chương trình hỗ trợ sức khỏe toàn diện như bảo hiểm sức khỏe, các lớp yoga, thể dục hoặc các chương trình giảm căng thẳng.
Trong môi trường làm việc ngày càng đa dạng hiện nay, việc quản lý một lực lượng lao động đa thế hệ không còn là vấn đề mới mẻ. Tuy nhiên, không phải mọi tổ chức đều có chiến lược tối ưu để khai thác tối đa tiềm năng từ mỗi thế hệ. Quản lý nhân sự đa thế hệ không chỉ là thử thách, mà còn là cơ hội để thúc đẩy sự sáng tạo, cải thiện năng suất và xây dựng một môi trường làm việc hòa hợp. Dù là các thế hệ Baby Boomers với kinh nghiệm dày dặn, Gen X độc lập, Millennials sáng tạo hay Gen Z năng động, mỗi nhóm đều có giá trị riêng cần được khai thác đúng cách.
Dẫn dắt bởi Mr. Tony Dzung - Chuyên gia về quản trị nhân sự
Cùng Trường Doanh Nhân HBR khám phá các chiến lược quản lý nhân sự hiệu quả trong khóa học "Quản trị Nhân sự cho Sếp", nơi bạn sẽ được trang bị kiến thức chuyên sâu về cách thức tối ưu hóa việc quản lý đội ngũ đa thế hệ. Khóa học không chỉ giúp bạn hiểu rõ đặc điểm của từng thế hệ mà còn cung cấp những chiến lược thực tiễn để nâng cao hiệu quả công việc và xây dựng đội ngũ vững mạnh.
Hãy tham gia khóa học của HBR để:
Tìm hiểu cách thức quản lý từng thế hệ nhân viên hiệu quả.
Học cách xây dựng môi trường làm việc hài hòa và sáng tạo.
Phát triển các chiến lược giúp doanh nghiệp phát triển bền vững với lực lượng lao động đa dạng.
Đăng ký ngay để đưa chiến lược quản trị nhân sự của bạn lên một tầm cao mới cùng HBR!
4. Các lợi ích khi quản lý nhân sự đa thế hệ hiệu quả
Quản lý nhân sự đa thế hệ mang lại không chỉ những thách thức mà còn rất nhiều cơ hội. Việc khai thác sự đa dạng về độ tuổi và kinh nghiệm trong đội ngũ nhân viên có thể mang lại những lợi ích đáng kể cho tổ chức.
Dưới đây là một số lợi ích quan trọng khi quản lý nhân sự đa thế hệ một cách hiệu quả:
Tăng cường sáng tạo và đổi mới
Mở rộng nguồn nhân lực và tài năng
Tạo ra một môi trường làm việc hài hòa và gắn kết
Giảm thiểu sự phân biệt và tăng cường sự tôn trọng giữa các thế hệ
Tăng trưởng bền vững
Các lợi ích khi quản lý nhân sự đa thế hệ hiệu quả
1 - Tăng cường sáng tạo và đổi mới
Sự kết hợp giữa các thế hệ khác nhau giúp mang lại những góc nhìn đa dạng và sáng tạo trong công việc. Gen Z có thể đưa ra những ý tưởng tươi mới với những xu hướng công nghệ mới, trong khi Baby Boomers có thể đóng góp với kinh nghiệm và chiến lược lâu dài. Việc kết hợp những yếu tố này giúp công ty phát triển các sản phẩm, dịch vụ và giải pháp sáng tạo hơn.
Lợi ích: Tổ chức có thể đổi mới nhanh chóng và đáp ứng nhu cầu thay đổi của thị trường một cách hiệu quả. Những ý tưởng khác biệt và cách tiếp cận mới sẽ làm tăng sức cạnh tranh của doanh nghiệp.
2 - Mở rộng nguồn nhân lực và tài năng
Một trong những lợi ích rõ rệt của lực lượng lao động đa thế hệ là khả năng thu hút và giữ chân nhiều nhân tài với những năng lực và kỹ năng khác nhau. Thế hệ Baby Boomers mang lại kinh nghiệm quý báu trong các lĩnh vực chiến lược và quản lý, trong khi Gen Z và Millennials có thể đóng góp với sự nhanh nhạy trong công nghệ và xu hướng mới.
Lợi ích: Doanh nghiệp có thể xây dựng một đội ngũ nhân viên mạnh mẽ, với sự kết hợp giữa kinh nghiệm và năng lực đổi mới. Điều này giúp tổ chức duy trì sự phát triển bền vững và không bị tụt lại phía sau trong quá trình cạnh tranh.
3 - Tạo ra một môi trường làm việc hài hòa và gắn kết
Khi các thế hệ làm việc cùng nhau, họ sẽ học hỏi lẫn nhau, từ đó xây dựng một văn hóa tổ chức gắn kết hơn. Gen X và Baby Boomers có thể chia sẻ kinh nghiệm làm việc trong môi trường lâu dài, trong khi Gen Z và Millennials có thể mang đến những cách làm việc linh hoạt và sáng tạo hơn.
Lợi ích: Môi trường làm việc hài hòa không chỉ giúp cải thiện tinh thần làm việc mà còn nâng cao hiệu suất công việc. Các nhân viên sẽ cảm thấy được tôn trọng và hiểu nhau hơn, từ đó thúc đẩy sự hợp tác và làm việc nhóm hiệu quả.
4 - Giảm thiểu sự phân biệt và tăng cường sự tôn trọng giữa các thế hệ
Khi doanh nghiệp áp dụng các chiến lược quản lý nhân sự đa thế hệ hiệu quả, các thế hệ khác nhau sẽ có cơ hội làm việc cùng nhau và hiểu rõ hơn về nhau. Thay vì có sự phân biệt giữa các thế hệ, nhân viên sẽ học cách tôn trọng các giá trị và đóng góp của mỗi thế hệ.
Lợi ích: Điều này giúp giảm thiểu các xung đột và sự phân biệt trong công ty, tạo ra một môi trường làm việc đoàn kết, không có rào cản giữa các thế hệ. Các nhà quản lý sẽ dễ dàng điều phối công việc và đạt được các mục tiêu chung hơn.
5 - Tăng trưởng bền vững nhờ vào sự kết hợp của kinh nghiệm và năng lực đổi mới
Khi các thế hệ làm việc cùng nhau, sự kết hợp giữa kinh nghiệm lâu dài của Baby Boomers và sự đổi mới của Gen Z và Millennials giúp doanh nghiệp không chỉ phát triển nhanh chóng mà còn duy trì sự ổn định lâu dài. Kinh nghiệm của các thế hệ đi trước giúp tổ chức tránh được các sai lầm đã xảy ra trong quá khứ, trong khi những thế hệ trẻ lại giúp công ty phát triển nhanh chóng và bắt kịp các xu hướng mới.
Lợi ích: Doanh nghiệp không chỉ tăng trưởng nhanh chóng mà còn duy trì được sự ổn định và bền vững. Các chiến lược dài hạn và ngắn hạn đều được triển khai hiệu quả nhờ vào sự kết hợp này.
Quản lý nhân sự đa thế hệ là một yếu tố quan trọng giúp các tổ chức nâng cao hiệu quả công việc và đạt được sự phát triển bền vững. Dù mang đến nhiều thách thức, như sự khác biệt trong phong cách giao tiếp và kỳ vọng công việc, nhưng nếu được quản lý đúng cách, nó sẽ mở ra cơ hội để tận dụng sự sáng tạo và kinh nghiệm từ các thế hệ khác nhau. Việc xây dựng chiến lược quản lý thích ứng cho từng thế hệ, từ Baby Boomers đến Gen Z, sẽ giúp doanh nghiệp tối ưu hóa nguồn nhân lực, tạo ra môi trường làm việc hòa hợp và tăng cường khả năng đổi mới.
Tony Dzung tên thật là Nguyễn Tiến Dũng, là một doanh nhân, chuyên gia về marketing và nhân sự, diễn giả truyền cảm hứng có tiếng tại Việt Nam. Hiện Mr. Tony Dzung là Chủ tịch Hội đồng quản trị HBR Holdings - hệ sinh thái HBR Holdings bao gồm 4 thương hiệu giáo dục: Tiếng Anh giao tiếp Langmaster, Trường Doanh Nhân HBR, Hệ thống luyện thi IELTS LangGo Tiếng Anh Trẻ Em BingGo Leaders.
Đặc biệt, Mr. Tony Dzung còn là một trong những người Việt Nam đầu tiên đạt được bằng cấp NLP Master từ Đại học NLP và được chứng nhận bởi Hiệp hội NLP Hoa Kỳ. Anh được đào tạo trực tiếp về quản trị từ các chuyên gia nổi tiếng đến từ các trường đại học hàng đầu trên thế giới như Harvard, Wharton (Upenn), Học viện Quân sự Hoa Kỳ West Point, SMU và MIT...